Αυτή η εικόνα παγώνει την ψυχή μου. Όλη η Ιστορία της Τουρκίας, είναι η βαρβαρότητες και τα εγκλήματα τους εναντίον των Ελλήνων χωρίς όρια...

Στη σιωπή των καιρών, η παραπάνω εικόνα δεν είναι απλώς μια φωτογραφία,είναι μια κραυγή που πάγωσε στον χρόνο. Ένα σώμα δεμένο, καταπονημένο, εκτεθειμένο όχι μόνο στη βία, αλλά και στη λήθη που συχνά ακολουθεί τον πόλεμο. Το βλέμμα δεν φαίνεται, μα η ανθρώπινη αξιοπρέπεια που δοκιμάζεται είναι παρούσα σε κάθε λεπτομέρεια. Δεν πρόκειται για έναν ανώνυμο στρατιώτη αλλά για την ενσάρκωση όλων εκείνων που βρέθηκαν παγιδευμένοι στη δίνη της ιστορίας.

Το 1974, κατά την Τουρκική εισβολή στην Κύπρο, η βία δεν περιορίστηκε μόνο στα πεδία των μαχών. Άγγιξε αιχμαλώτους, αμάχους, οικογένειες. Και εκεί, ανάμεσα στα ερείπια και τις σκιές, γεννήθηκε ένα από τα πιο βαριά ερωτήματα που μένει αναπάντητο έως σήμερα τι απέγιναν όσοι δεν γύρισαν ποτέ;

Οι αγνοούμενοι δεν είναι αριθμοί. Είναι πρόσωπα χωρίς τάφο, ιστορίες χωρίς τέλος. Πολλοί από αυτούς θεωρείται ότι συνελήφθησαν ζωντανοί. Αν κάποιοι εκτελέστηκαν ως αιχμάλωτοι, τότε πρόκειται για πράξεις που παραβιάζουν κατάφωρα τις Συμβάσεις της Γενεύης και συνιστούν εγκλήματα πολέμου. Και όταν η τύχη τους παραμένει αδιευκρίνιστη μισό αιώνα μετά η ευθύνη δεν σβήνει αλλά βαραίνει ακόμη περισσότερο.

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων έχει αναγνωρίσει αυτήν ακριβώς την αποτυχία ότι η έλλειψη απαντήσεων αποτελεί συνεχιζόμενη παραβίαση δικαιωμάτων χωρίς όμως κάποιο απτό αποτέλεσμα και σίγουρα η σιωπή είναι μια μορφή συνέχισης της αδικίας.

Παρόλαυτα μέσα στις δεκαετίες, μια επίμονη προσπάθεια αναζήτησης συνεχίζεται. Η Διερευνητική Επιτροπή για τους Αγνοουμένους σκάβει τη γη, κομμάτι-κομμάτι, φέρνοντας στο φως όχι μόνο οστά, αλλά αλήθειες που είχαν θαφτεί. Κάθε ταυτοποίηση είναι μια δικαίωση αλλά και μια υπενθύμιση του πόσα ακόμη παραμένουν άγνωστα.

Η συγκεκριμένη φωτογραφία, λοιπόν, δεν είναι απλώς ένα τεκμήριο βίας. Είναι σύμβολο μιας εκκρεμότητας που δεν έχει λήξει. Μια υπενθύμιση ότι η ιστορία δεν ολοκληρώνεται όσο υπάρχουν ερωτήματα χωρίς απαντήσεις και ότι η απαίτηση για αλήθεια δεν είναι εκδίκηση αλλά το ελάχιστο χρέος απέναντι σε εκείνους που χάθηκαν χωρίς φωνή.

✍ Στυλ. Καβάζης